يك قرن با سينماي مذهبي جهان (۱)


بخش اول ـ پيامبران

حضرت محمد(ص)


1925: شركت آلماني «ماركوس» قصد كرد فيلمي با نام «پيامبر» درباره حضرت محمد(ص) بسازد. اين شركت بامصطفي آتاتورك مذاكره كرد. آتاتورك ضمن استقبال از اين پيشنهاد بازيگري به نام «يوسف وهبي» را براي ايفاي نقش پيامبر اسلام بر گزيد. اما دانشگاه الازهر مصر به شدت با نمايش چهره پيامبر به مخالفت بر خاست و حتي «وهبي» تهديد به مرگ شد. اين جنجالهاي گسترده موجب توقف پروژه شد و تا سالها ساختن فيلمي با اين موضوع به ورطه فراموشي افتاد.
1951: فيلم «ظهور اسلام» از روي رماني توشته دكتر طه حسين توسط ابراهيم عزالدين ساخته شد. در اين فيلم حضور پيامبر اسلام توسط يك نور استوانه اي شكل نشان داده شد.
1958: فيلم «شمشير اسلام» در ايتاليا ساخته شد.
1961: اداره سانسور مصر اجازه ساخت فيلم «موكب النور» را صادر كرد. در اين فيلم «عمربن خطاب» تنها از پشت سر نشان داده مي شد.
1962: پروانه نمايش فيلم «هجرت رسول» در مصر صادر شد. در اين فيلم چهره «حمزه» عموي پيامبر به نمايش درآمد.
1974: خبر ساخته شدن فيلمي به نام «محمدرسول الله» در مطبوعات درج شد.
1977: فيلم «الرساله» يا محمدرسول الله به كارگرداني مصطفي العقاد پس از ۶ سال تدارك و يك سال فيلمبرداري در ليبي ساخته شد و موج مخالفت از سوي مراجع مختلف اسلامي با اين فيلم برخاست. دانشگاه الازهر، وليعهد عربستان سعودي، برخي مراجع مذهبي ايران، مفتيان مصر و لبنان و سوريه، مسلمانان آلمان، پاپ ژان پل ششم و برخي از رهبران كشورهاي اسلامي از جمله مخالفان سرسخت فيلم بودند. اما مصطفي العقاد با سفر به كشورهاي مختلف و نمايش فيلم، اكثر مخالفان خود را به ستايندگان فيلم بدل كرد.
1980: فيلم محمدرسول الله در چند سينماي تهران نمايش داده شد.

حضرت مسيح(ع)


1908: شركت فرانسوي «پاته» در ۸ حلقه فيلم «زندگي مسيح» را به صورت رنگي ساخت.
1909: فيلمهاي بوسه «يهودا» و «تولد عيسي» در فرانسه ساخته شد.
1909: توماس اديسون فيلم «ستاره بيت اللحم» را ساخت.
1991: كمپاني «ويتاگراف» فيلم «گرچه گناهت نابخشودني است» را تهيه كرد كه در آن «چارلز كنت» در نقش مسيح و «جوليا سوين گوردون» در نقش حضرت مريم ظاهر شدند.
1912: كمپاني «آمبروسيو» ي ايتاليا فيملي چهار قسمتي به نام «شيطان يا درام انسانيت» را به كارگرداني «لوئيجي ماجي» ساخت كه اپيزود دوم آن به زندگي حضرت مسيح مي پرداخت.
12- 1910: مسيح در بخشهايي از فيلمهاي گوناگون به نمايش در آمد. نظير: «نجات يافته از مشيت الهي»، «بيگانه اسرارآميز»، «نجار»، «بن هور» (نسخه اولكات) و «زائر»
(كاسه يني).
1912: اولين فيلم بلند از زندگي حضرت عيسي(ع) ساخته شد. فيلم، «از رهبري تا صليب» نام داشت و كارگردان آن سيدني اولكات بود. اين فيلم در مصر و فلسطين فيلمبرداري شد و فيلمنامه نويس آن كه خود نيز نقش مريم مقدس را ايفا كرد، خانم جين گانتر بود. نقش عيسي(ع) را هندرسون بلاند بازي كرد.
1915: عيسي مسيح(ع) در بخشهايي كوتاه از فيلم «تمدن» اثر توماس اينس و ريموند بيوست ديده می شود. در اين فيلم جرج فيشر در هيأت روح مسيح بازي كرد. در «تعصب» (گريفيث) نيز مسيح حضور دارد. مسيح را «هواردگي» بازي كرد. «گيوليو آنتومورو» فيلمي به نام «كريستوس» در مصر ساخت كه جيواني پاسكوالي در آن نقش مسيح را ايفا كرد.
1922: در بخش اول فيلم «برگهايي از كتاب شيطان» ساخته كارل دراير دانماركي مسيح حضور دارد . نقش او را هاوارد لوف بازي كرد.
1923: «تاجي از خار» اثر معروف رابرت وينه به نوعي به زندگي مسيح پرداخت.
1926: در «بن هور» (فردنيبلو) زندگي مسيح مورد توجه قرار گرفت ولي حضور مسيح تنها با نمايش دست ها و پاها نشان داده شد.
1927: «شاه شاهان» اثر سيسيل ب دوميل كه درباره مسيح(ع) ساخته شد، هنوز هم به عنوان مشهورترين و عظيم ترين فيلم مذهبي تاريخ سينما شناخته ميشود. اين فيلم به زمان بزرگسالي عيسي(ع) ميپردازد. گرچه «ه. ب. وارنر» بازيگر نقش مسيح، بازي به يادماني و خارقالعاده اي ارايه داد ولي فيلم در سطح يك داستان سه جانبه عشقي باقي ماند. شكوه و عظمت ظاهري فيلم تأثير عميقي بر تماشاگران باقي گذارد.
1935: تا هشت سال پس از «شاه شاهان» فيلمي درباره مسيح ساخته نشد ولي در سال (1935) «جلجتا» ساخته «ژولين دوويويه» به طور ناطق ساخته شد و نقش مسيح را «روبر لوويگان» بازي كرد. ژان گابن هم در اين فيلم حضور داشت.
1940: عيسي(ع) در هيأت فردي معاصر در «محموله عجيب» (فرانك بورزاگ) ظاهر شد. در اين فيلم كلارگ گيبل در نقش يك محكوم بي ايمان بازي كرد كه در نهايت ايمان
مي آورد.
1946: «مريم مجدليه» با بازي «لوييس الكوريزا»ي مكزيكي در نقش مسيح ساخته شد. كارگردان فيلم ميگوئل تورس بود.
1949: طرح «سوگنامه الهي» كه قرار بود توسط ابل گانتس فرانسوي ساخته شود، به دليل كمبود بودجه متوقف شد.
1951: فيلم «كجا مي روي» (هوس هاي امپراتور) به حوادث زندگي مسيح پرداخت.
1953: صحنه مصلوب شدن مسيح در فيلم «خرقه» از موفقترين صحنه هاي نوع خود است. پرده سينمااسكوپ براي نخستين بار در اين گونه فيلمها به كار رفت. بازيگر نقش مسيح «كامرون ميچل» بود.
1957: فيلم رنگي «ستاره بيت اللحم» توسط «لوت اينر» به صورت نقاشي متحرك ساخته شد.
1959: فيلم آرواره هاي بيابان (فرار به مصر) مشتركا توسط ايتاليا و آمريكا تهيه شد در اين فيلم حضرت مريم و يوسف نجار با يك كودك فرار ميكنند، اين كودك «مسيح» است!
1959: در «بن هور» اثر بزرگ ويليام وايلر، مسيح حضور داشت. نقش او را كلودهيستر بازي كرد. در اين فيلم مسيح مصلوب از پشت نشان داده می شود.
1959: فرانك بوژاك در فيلم «ماهيگير بزرگ» حضور مسيح را از طريق نمايش صداي خارج كادر، نمايش دستان و خرقه اش نشان ميدهد. به نظر مي رسيد فيلم نسخه تحريف شده انجيل است.
1961: شاه شاهان (فروغ بي پايان) ساخته نيكلاس ري را نيز يك فيلم تحريف شده مي دانند كه داستان مسيح را با وقايع روز پيوند مي زند.
1961: «گناه عيسي» (رابرت فرانك) در تاريخ سينما به عنوان يك اثر كاملاً منحرف و مبتذل شناخته شده است.
1962: در «باراباس» نيز چهره عيسي نوراني نشان داده شد و از نمايش چهره او خودداري شد.
1964: فيلم كوتاه و بدون كلام «مسيح رامبرانت» شامل يكصد تابلو نقاشي درباره مسيح ساخته شد.
1965: در «بزرگترين داستان عالم » (جرج استيونس) يهودا تبرئه مي شود. در اين فيلم «تلي سالاواس» و «كلودرينز» بازي كردند و «ماكس فون سيدو» نقش مسيح را ايفا كرد. فيلم از نظر تجاري شكست خورد.
1965: كمپاني «امپاير فيلمز» امريكا فيلمي با نام «نجات دهنده» با بازي لورتايانگ و بينگ كرازبي ساخت. نقش مسيح را «لوئيس آلوارز» اسپانيايي به عهده داشت.
1964: «پيير پائولو پازوليني» ايتاليايي «انجيل به روايت متي» را ساخت، كه از فيلمهاي معتبر در زمينه زندگي مسيح (ع) است. گرچه خود پازوليني يك كمونيست بود.
نقش يوسف نجار را مار چلو مورانته ايتاليايي بازي كرد و «انريكواير ازوكي» اسپانيايي به نقش عيسي (ع) ظاهر شد.
1966: فيلم كتاب آفرينش (انجيل در آغاز) توسط جان هيوستن ساخته شد.
1971: «كنراسل» فيلم «مسيح وحشي» را ساخت كه زمينه طنزدارد و فيلم متفاوتي است.
1973: «فرانكوزفيره لي»، فيلم «برادرخورشيد،خواهرماه» راباشركت الك گينس ساخت.
1973: «ديويد گرين»، فيلم «سخن خداوند» را ساخت. در اين فيلم مسيح به شكل يك دلقك سيرك ظاهر مي شود. «سخن خداوند» بر اساس انجيل متي ساخته شده و موزيكال است. «ديويد هاسكل» در نقش يحيي و «ويكتور گاربر» در نقش مسيح ظاهر شدند.
1972: «عيسي مسيح سوپر استار» توسط «نورمن جيوسون» ساخته شد. نقش مسيح را دراين فيلم موزيكال «تدنيلي» بازي كرد و «كارل آندرسون» در هيأت يهودا ظاهر شد. «اينوان اليمان» نيز نقش حضرت مريم را ايفا كرد. فيلم، هفت روز آخر زندگي مسيح را در بر مي گيرد.
1974: در كوبا فيلم «شام آخر» ساخته شد.
1975: «مسيح» فيلم معروف روبرتو روسليني ساخته شد. اين فيلم يكي از معتبرترين فيلمهاي تاريخ سينما درباره حضرت مسيح (ع) است.
1977: «فرانكو زفيره لي»، «عيساي ناصري» (يا عيسي بن مريم) را ساخت. نقش مسيح را «رابرت پاول» بازي كرد. كريستوفر پلامر، رداستايگر، اليوياهاسي (به نقش مريم) آن بنكرافت و پيتر بوستينيف نيز در فيلم حضور دارند.اين فيلم را وفادارترين فيلم به انجيل مي دانند.
1979: «عيسي» به كارگرداني «جان هيمن» كه به انجيل لوقا وفادار است، ساخته شد. هزينه توليد فيلم ۶ميليون دلار بود و «برايان اياكن» انگليسي درنقش مسيح ظاهر شد.
1988: «آخرين وسوسه مسيح» توسط مارتين اسكورسيزي ساخته شد كه جنجال فراواني را نيز در پي داشت. مخالفان فيلم آن را توهيني آشكار به حضرت مسيح مي دانند.
1989: «عيساي مونترال» توسط انيس آركان ساخته شد.

حضرت موسي(ع)


1923: سيسيل ب دوميل «ده فرمان» را با شكوه فراوان و متفاوت از داستان تورات ساخت. در اين فيلم «ريچارد ديكس» و «رود لاروك» بازي كردند.«تئودور رابرتز» در نقش موسي ظاهر شد.
1956: دوميل نسخه جديدتر ده فرمان را با شكوه و عظمت بيشتر با بازي چارلتون هستون ساخت. گرچه بسياري معتقدند هستون عظمت «رابرتز» را نداشت.
1975: شبكه هاي تلويزيوني انگليس و ايتاليا مجموعهاي ۳۶۰ دقيقه اي با نام «موساي قانونگذار» مي سازند. فشرده آن كه «موسي» نام داشت به صورت يك فيلم بلند ارايه شد. آنتوني كوايل، اينگريد تولين، ايرينه پاپاس در فيلم حضور داشتند و «برت لنكستر» در نقش موسي (ع) ظاهر شد. كارگردان اين فيلم «فرانكو دوبوسيو» است.
1975: فرانكو زفيره لي فيلم «موسي» را ساخت.

ساير پيامبران


1905: «ژرژ ملي يس»، فيلم «عاقبت جنايت،عدالت و انتقام است» را با الهام از داستان هابيل و قابيل ساخت.
1909: كمپاني امريكايي «ويتاگراف» فيلم هايي مربوط به كتاب مقدس ساخت. برخي از آنها درباره حضرت سليمان و داوود بود.
1930: «كشتي نوح» توسط شركت برادران وارنر ساخته شد.
1951: فيلم «داوود بتسابه» به كارگرداني هنري كينگ با بازي گريگوري پك و
ريتا هيورث ساخته شد.
1956: «آدم و حوا» در مكزيك توليد شد.
1956: كينگ ويدور فيلم «سليمان و ملكه سبا» را ساخت. در اين فيلم جينا لوبريجيدا و يول برينر بازي كردند.
1956: فيلم «داوود و گوليات» ساخته شد. در اين فيلم اورسون ولز حضور داشت.
1960: داستان يوسف و زليخا در فيلم «فروخته شده به مصر» به تصوير درآمد.
1965: فيلم «شائول و داوود» به كارگرداني مارچلو بالدي ساخته شد.
1966: «كتاب مقدس در آغاز» به كارگرداني جان هيوستن ساخته شد كه داستان حضرت ابراهيم و حضرت اسماعيل و هاجر و سارا، حضرت لوط، حضرت نوح و آدم و حوا به تصوير كشيده شد. نقش نوح را هيوستن و نقش حضرت ابراهيم را جرج سي اسكات بازي كردند.
1994: «مهاجر» به تهيه كنندگي مصر و فرانسه توسط يوسف شاهين كارگرداني شد. فيلم به زندگي حضرت يوسف مي پردازد.


/ 1 نظر / 7 بازدید
mina

کاری که شروع کردی عاليه.